Deklaracja założycieli

Deklaracja członków założycieli

Wydobywać z mas ludu zdatną młodzież, a wykrywszy jej talenta, obrócić ją na pożytek kraju, dając pomoc i stosówny kierunek jej wykształceniu, jest celem zawięzującego się Towarzystwa.
(ze Statutu Towarzystwa Naukowej Pomocy dla młodzieży Wielkiego Księstwa Poznańskiego).


Wykształcenie jest wartością. Dostęp do wykształcenia nie może być limitowany. Obowiązkiem każdego nowoczesnego społeczeństwa jest wypracowanie mechanizmów rejestrowania, wspierania i promowania jednostek wybitnych.

Konstatacje te winny być punktem wyjścia w dyskusji na temat powołania Stypendium Oświatowego m. Kościana im. Dezyderego Chłapowskiego. Akceptując przemiany jakie dokonały się w Polsce po roku 1989, chcemy zauważać zjawiska negatywne, które im towarzyszą. Jednym z nich jest fikcja bezpłatnego dostępu do wykształcenia. Oświata, która z różnych względów nie doczekała się jak dotąd zmian o charakterze systemowym i ustrojowym, na swój sposób przeprowadza tę "reformę". W konsekwencji za wykształcenie trzeba płacić. Niestety im wyższy poziom aspiracji edukacyjnych tym szybciej rosną koszty. Dla wielu młodych ludzi i ich rodziców dylemat czy pozwolić swym dzieciom kształcić się w szkole zawodowej czy szkole średniej, staje się problemem natury finansowej a nie natury życiowej. Zjawisko to nasila się gdy decyzja dotyczy podjęcia studiów.

Nie zgadzamy się z tym dylematem. Jest to dylemat krzywdzący młodzież i zubażający społeczeństwo jako całość. Chcemy aby miarą naszej obecności w Europie był również poziom wykształcenia młodzieży, dostęp do tegoż wykształcenia, a w konsekwencji wzrost poziomu kompetencji technicznej, cywilizacyjnej i kulturowej młodego pokolenia Polaków.
Tworząc Stowarzyszenie, sięgamy do wielkopolskiej tradycji, którą uosabia postać Karola Marcinkowskiego i założone przez niego w roku 1841 Towarzystwo Naukowej Pomocy. Członkami założycielami byli wówczas demokratycznie nastawieni przedstawiciele ziemiaństwa, duchowieństwa, inteligencji i mieszczaństwa. Na terenie powiatu kościańskiego z tradycją pracy organicznej wiąże się postać Gen. Dezyderego Chłapowskiego, wielkiego patrioty, osoby wrażliwej na wartości społeczne. W uznaniu zasług tego wielkiego Polaka, Wielkopolanina i obywatela ziemi kościańskiej Towarzystwo Gospodarcze Wielkiego Księstwa Poznańskiego zebrało z dobrowolnych ofiar fundusz, który nazwano Stypendialnym Funduszem im. Generała Dezyderego Chłapowskiego Odsetki z niego miały być przeznaczone na stypendia dla niezamożnej młodzieży, która kształciła się w zawodzie rolnika. Pierwszego stypendystę wyznaczono w roku 1883. Do tej idei nawiązujemy powołując do życia Stowarzyszenie i nadając mu imię Generała Dezyderego Chłapowskiego

Samorząd terytorialny uzyskując podmiotowość po roku 1989 realizuje głównie te zadania, które są najbliższe mieszkańcom naszych "małych ojczyzn". Wśród tych zadań jednym z najważniejszych jest stwarzanie warunków, w których młodzież mogłaby zdobywać wykształcenie. Zaniedbania w dziedzinie bazy materialnej i lokalowej jakie odziedziczyły samorządy po minionym okresie są ogromne, ich przezwyciężenie pochłania większość środków gmin przeznaczonych w budżetach na oświatę. Mimo to jesteśmy przekonani, że samorządy stać na to aby uczynić jeszcze jeden krok w rozwiązywaniu tych problemów. Podjęcie tej inicjatywy przez Radę Miasta Kościana będzie w naszym przekonaniu miarą nowoczesnego myślenia radnych o młodzieży i wykształceniu. Krokiem tym winno być wydzielenie ze skromnego budżetu dodatkowych środków, które wspierałyby młodzież wybitnie uzdolnioną. Zwracamy się z więc do Was szanowni Radni o to abyście wpisali się w tę inicjatywę przeznaczając odpowiednie środki na ten cel.

Stypendium przeznaczone jest dla młodzieży wybitnie uzdolnionej, która z uwagi na trudna sytuację materialną swoich rodziców i opiekunów zmuszona jest do przerwania swojej edukacji poniżej swoich uzdolnień, gdyż nikt nie jest w stanie ponieść kosztów tej edukacji. Mamy świadomość, że również w naszym mieście jest wiele rodzin, które nie są w stanie pokryć swoim dzieciom kosztów edukacji. Rodzicom tej młodzieży zamierzamy pomóc tworząc Stowarzyszenie.

To, ilu młodym ludziom uda nam się pomóc zależy od tego czy wokół tej idei uda nam się skupić osoby i instytucje, które przeznaczając środki na ten cel pokażą nam, że identyfikują się z tą ideą. Zależy nam aby zamysł nasz trafił do maksymalnie szerokiego grona osób mogących służyć wsparciem tej idei. Mamy tu na myśli przedstawicieli władz miejskich i oświatowych, przedstawicieli środowisk finansowych i środowisk biznesu. Od środowiska nauczycielskiego i instytucji pomocy społecznej oczekujemy pomocy w docieraniu do takich osób czy sytuacji, które spełniałyby kryteria pozwalające im ubiegać się o stypendium. Chcielibyśmy aby opieką instytucjonalną i organizacyjną sprawowała Rada Miejska jako instytucja władzy lokalnej. Takie ulokowanie Stowarzyszenia chronić ma tę inicjatywę przed jej sezonowością i koniukturalizmen i gwarantować ciągłość tych działań. Nie możemy sobie pozwolić na to aby rozbudzone nadzieje i aspiracje zostały przekreślone przez brak entuzjazmu dorosłych. Dlatego uważamy, że należy stworzyć system który będzie gwarantował to, że kto raz uzyska stypendium, to otrzymywał je będzie tak długo jak długo będzie się kształcił, bądź spełniał kryteria w oparciu o które przyznano mu stypendium.

Jak już wspomnieliśmy, inicjatywą naszą chcielibyśmy zainteresować przedstawicieli środowisk finansów i biznesu, by i oni mogli włączyć się do tej wspólnej sprawy. Wspomniane już Towarzystwo Naukowej Pomocy skupiało wokół siebie tak wybitne postaci ówczesnego świata przedsiębiorców jakim był Hipolit Cegielski. Nie mamy wątpliwości, że do tej świetnej tradycji wielkopolskiego społecznikostwa jesteśmy w stanie i dzisiaj nawiązać. O ile wówczas działalność Towarzystwa nastawiona była na kształcenie polskich kadr intelektualnych w odpowiedzi na politykę germanizacyjną zaborcy, o tyle obecnie, również należy kształcić nowocześnie myślące pokolenia Polaków, które bez kompleksów podejmą wyzwanie jakim jest obecność w jednoczącej się Europie.

Jesteśmy przekonani, że stać nas na taki moralny, intelektualny i materialny wysiłek aby podjąć to wyzwanie i w decyzji tej wytrwać.
                                                                               Członkowie Założyciele